Bizim təqvim > Noyabr > 10
Tarixdə bu gün: Azərbaycan
“Bizim təqvim” rubrikası altında təqdim olunan “Tarixdə bu gün: Azərbaycan” bölməsi elektron xronoqraf formatında nəzərdə tutulub. Bu bölmədə Azərbaycan tarixinin, ictimai-siyasi, mədəni həyatın önəmli hadisələri, şəxsiyyətlər haqqında yığcam bilgilər təqvimin günləri üzrə təqdim olunur.
Bu işin bir qismi 2008-ci ildə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Qeyri-Hökumət Təşkilatlarına Dövlət Dəstəyi Şurasının maliyyə yardımı ilə həyata keçirdiyimiz "Azərbaycançılıq - milli eyniyyətdən qlobal dünyaya pəncərə: tədqiqat və təbliğat platformu” layihəsi çərçivəsində "Azərbaycan tarixi günbəgün" kitab-təqvimi hazırlanarkən görülmüşdür.
Təqdim olunan bölmədə həmin kitab-təqvimin yenilənmiş elektron variantı yer alacaq.
Beləliklə, “Tarixdə bu gün: Azərbaycan” xronoqrafında 10 noyabr hansı fakt və olaylarla yadda qalıb?
10 noyabr
1724 – Rusiya çarı I Pyotr erməni əhalisinin Xəzəryanı bölgələrdə yerləşdirilməsi barədə fərman verib.
Fərmana əsasən, erməni ailələrinin ilk dəstəsi Gilan və Mazandaran bölgələrinə, eləcə də rusların əlində olan Bakıya köçürülüb.
Azərbaycanın Xəzəryanı əraziləri 1723-cü ildə Rusiya ilə Səfəvi dövləti arasında bağlanmış Peterburq müqaviləsinə əsasən, rusların nəzarətinə keçmişdi.
Pyotrun ölümündən sonra rus qoşunları bölgəni (müvəqqəti) tərk etdilər. Ermənilərin Azərbaycan torpaqlarında yerləşdirilməsi barədə Pyotrun vəsiyyəti isə sonrakı rus çarları tərəfindən ardıcıl davam etdirildi.
Əlavə bax:
http://www.azerbaycanli.org/az/page49.html
http://www.anl.az/el/q/qarabag_4/q-10.htm
1918 – Türkiyə (Osmanlı) ordu hissələri Bakını tərk etməyə başlayıblar.
Osmanlı dövləti ilə I Dünya meharibəsinin qəlibləri olan Antanta ölkələri (Britaniya, Fransa, ABŞ) arasında bağlanmış Mudros sazişinə (30 oktyabr 1918) əsasən, türk qoşunlarının son hissələri noyabrın 16-da Bakıdan çıxdı.
Noyabrın 17-də isə Bakıya general V.Tomsonun komandanlığı altında ingilis hərbi kontingenti daxil oldu.
Azərbaycanın istiqlalının əldə olunmasında, Bakının daşnak qüvvələrindən azad olunmasında tarixi xidmət göstərmiş türk qoşunlarının regionu tərk etməsi Xalq Cümhuriyyətinin beynəlxalq-siyasi mövqelərini də zəiflətdi.
Əlavə bax:
http://www.azerbaycanli.org/az/page440.html
http://azerbaycanli.org/az/page357.html
http://www.anl.az/down/meqale/xalqqazeti/xalqqazeti_aprel2009/73666.htm
http://www.rasulzade.org/ideology/5_34.html
1991 – Azərbaycan Ali Soveti Dağlıq Qarabağda və Azərbaycan-Ermənistan sərhədində erməni silahlı qüvvələrin hücumlarının genişlənməsi ilə bağlı xarici dövlətlərin parlamentlərinə müraciət qəbul edib.
1994 – Avropa Şurası Parlament Assambleyası Dağlıq Qarabağ münaqişəsi ilə bağlı qətnamə qəbul edib.
1047 saylı qətnamədə Azərbaycan-Ermənistan cəbhəsində atəşkəsin davam etməsi ilə bağlı məmnunluq ifadə olunurdu.
Əlavə bax:
http://www.mfa.gov.az/index.php?option=com_content&task=view&id=606&Itemid=1
Bax:
9 noyabr